3D Fracture network formation in tough gas reservoirs

Ontwikkeling van kennis omtrent de groei van scheuren in drie dimensies en de connectiviteit van deze scheuren in tough gas gesteente.

Eindrapportage


Dit project is inmiddels afgerond. Een uitgebreide eindrapportage vindt u hier. (doc)

Hoofdlijn Upstream Gas


Upstream Gas draagt bij in de zoektocht naar broodnodige innovaties in gaswinning. Ze doen dit op drie fronten: new fields, mature fields en tough fields. Binnen Upstream Gas probeert men zo efficiënt mogelijk te werken met bestaande en nieuwe gasvelden, en met oplossingen te komen voor gebieden met moeilijk te winnen gas.

In het laatste decennium heeft de productie van schaliegas in Noord-Amerika enorm aan importantie gewonnen. De permeabiliteit van schalies is extreem laag. Daarom is productie van schaliegas alleen economisch haalbaar als het gesteente na het boren van productieputten wordt gestimuleerd via het hydraulisch breken van het gesteente. Dit wordt fraccing genoemd. Na fraccing produceren sommige putten gas in economisch winstgevende hoeveelheden. Vaak ook blijkt de productie echter veel lager te zijn dan de voorspelde hoeveelheden. Ook nemen de initieel grote hoeveelheden gas tijdens productie zeer snel af tot zeer kleine hoeveelheden.

Project

Het succes van fraccing hangt niet alleen af van de mineralogie van het gesteente. Er is ook een veel beter begrip nodig van de geometrie en connectiviteit van de scheuren in ‘tough gas reservoir’ gesteente om betere voorspellingen te kunnen doen over de productiepotentie van schaliegas in Nederland en Europa.

Het doel van deze studie is de ontwikkeling van kennis omtrent de groei van scheuren in drie dimensies en de connectiviteit van deze scheuren in tough gas gesteente. Met behulp van gesteente mechanische experimenten wordt onder verschillende omstandigheden van bijvoorbeeld effectieve druk, temperatuur en stress een aantal types tough gas gesteentes vervormd. Naast schalies zijn dit bijvoorbeeld ook tight gas dolomieten of kalken. De gevormde breukpatronen worden daarna in detail in drie dimensies gekarakteriseerd.

Doel

In 2013 richten de doelen zich vooral op het visualiseren, kwantificeren en vergelijken van de verschillende scheurgeometrieën in experimenteel gedeformeerde schalies. Deze resultaten zullen vervolgens worden verdiept in de mogelijke voortgang van dit project in 2014-2017. Deze verdieping wordt uitgebreid met studies over technologieën en ontwikkelingen die van nut kunnen zijn om stroming van gas langs scheuren te beïnvloeden en te optimaliseren.